İtalya vergi numarası (codice fiscale): nasıl alınır, nerelerde gerekir

İtalya’ya yerleşmeyi düşünüyorsanız veya uzun süreli bir süreç başlatacaksanız codice fiscale işlemlerinde hep karşınıza çıkar. Bu 16 haneli kod, İtalyan vergi dairesinin (Agenzia delle Entrate) verdiği kimliktir ve resmi bir kimlik kartı gibi işler.

Codice fiscale nedir

Codice fiscale, Türkçeye “mali kod” veya “vergi kodu” olarak çevrilebilir. Ad, soyad, doğum tarihi ve doğum yeri bilgilerinizden oluşturulan algoritmik bir koddur. Bu kodu bir kez alırsınız ve ömür boyu değişmez. İtalyan vatandaşı olmasanız bile alabilirsiniz.

Kodun yapısı şöyledir. Üç harf ad, üç harf soyad, iki rakam doğum yılı, bir harp doğum ayı, iki rakam doğum günü ve cinsiyet, üç harf doğum yeri kodu ve son olarak bir kontrol harfi. Toplam 16 karakter. Bu yapı sayesinde kodu gören bir kişi temel bilgilerinizi çıkarabilir.

Türkiye’den nasıl alınır

İtalya’ya gelmeden önce codice fiscale almak isterseniz iki yolunuz var. Birincisi İstanbul’daki İtalyan Başkonsolosluğu’na başvurmaktır. Konsolosluk web sitesinden randevu alır, form doldurur ve gerekli evrakları sunarsınız. İşlem genelde birkaç gün içinde sonuçlanır.

İkincisi ise İtalya’da bir vekil (leggale rappresentante) atamaktır. Bir İtalyan vatandaşı veya avukat, sizin adınıza Agenzia delle Entrate’ye başvurabilir. Bu yol özellikle İtalya’da eş, dost veya avukat tanıdığınız durumda işe yarar. Vekaletname noterden onaylanmalı ve apostil işlemden geçmelidir.

Başvuru için gerekli evraklar şunlar. Pasaport veya kimlik belgesi fotokopisi, başvuru formu ( residency veya non residency seçeneğiyle), doğum belgesi ve varsa ikametgah. Konsolosluk başvurularında evrakların İtalyanca çevirisi talep edilebilir.

İtalya’da başvuru süreci

İtalya’daysanız başvuru daha hızlıdır. Yakınınızdaki Agenzia delle Entrate ofisine gidersiniz. Yanınızda pasaport ve bir başvuru formu olmalı. Bazı ofisler randevu isterken bazıları sırayla alır. İşlem geneldir ve aynı gün içinde kodunuzu elden alırsınız.

Başvuru sırasında ikamet durumunuz sorulur. Eğer gerçek bir adresiniz varsa residency işaretlenir. Henüz yerleşmediyseniz non residency seçilir, bu kodunuzun geçerliliğini etkilemez sadece kayıt türünü belirler. Sonradan yerleştiğinizde güncelleme yapabilirsiniz.

Ofise gittiğinizde size bir kart verilir. Bu kart üzerinde adınız, soyadınız, doğum yeriniz ve 16 haneli kodunuz yazar. Kartı kaybetmeniz durumunda yeniden başvuru yapabilirsiniz, kodunuz değişmez.

Günlük hayatta nerelerde gerekir

Codice fiscale İtalya’da neredeyse her resmi işlemde karşınıza çıkar. Banka hesabı açtırmak isterseniz banka bunu talep eder. Telefon hattı almak için operatör ister. Ev kiralarken emlakçı ve noter ister. Oturma izni (permesso di soggiorno) başvurusu sırasında bu kod olmadan ilerleyemezsiniz.

Sağlık sistemiyle ilişkiniz de bu koda bağlıdır. SSN kaydı için ASL ofisine gittiğinizde ilk istenen belge codice fiscale’dir. Aile hekimi seçimi, reçete yazdırma, hastane randevuları bu kodla yapılır.

Vergi beyannamesi (dichiarazione dei redditi) vermeniz gerekirse kod olmadan bu da olmaz. Araba aldığınızda, fatura kestiğinizde, bir kursa yazıldığınızda hep bu kod istenir. İtalya’da resmi bir varlığınızın kanıtı gibidir.

Dikkat edilecek noktalar

Codice fiscale kartınızı güvenli bir yerde saklayın. Fotokopisini cüzdanınızda taşıyın, orijinalini evde muhafaza edin. Kodunuzu telefonunuzda not uygulamalarına kaydedebilirsiniz çünkü sık sık sorulur.

Bir hataya düşmeyin. Kodunuzu aldığınızda bilgilerinizin doğru kaydedildiğini kontrol edin. Özellikle Türkçe karakterler (ı, ş, ğ) bazen yanlış işlenebilir. Soyadınızın yazımı Türk pasaportundaki ile aynı olmalıdır. Farklılık ileride belge karmaşasına yol açar.

Aileniz için ayrı kod alın. Eşiniz ve çocuklarınız için ayrı başvuru yapmanız gerekir. Her bireyin kendi kodu olur. Çocuklar için doğum belgesi mutlaka gereklidir.

Oturma izniyle ilişkisi

Codice fiscale olmadan permesso di soggiorno yani oturma izni başvurusu yapılamaz. İtalya’ya geldikten sonra 8 iş günü içinde Questura’ya gitmeniz gerekir ve başvuru formunu doldururken codice fiscale sütunu boş bırakılamaz. Bu yüzden ilk iş vergi numaranızı almanız zaman kazandırır.

Oturma izni için sunacağınız diğer belgeler arasında sağlık sigortası, konaklama kanıtı (kira sözleşmesi veya ilan sahibi beyanı), gelir kanıtı ve pasaport fotokopileri yer alır. Dosya tamamlandıktan sonra parmak izi randevusu verilir ve kartın hazırlanması birkaç ay sürebilir. Bu süreçte elinizde kalan belge, posta makbuzudur (ricevuta) ve bu makam ile resmi işlemlerde geçici ikamet kanıtı olarak kullanılabilir.

Oturma izniniz hazırlandığı sürede codice fiscale’i banka, telefon hattı ve ASL kaydı gibi günlük işlerde kullanmaya devam edersiniz. Kart gelene kadar kodunuzu evrak üstünde sunmanız yeterli.

SSS

Codice fiscale ücretli mi?

Hayır, ücretsizdir. Konsolosluk veya Agenzia delle Entrate ofisinden alırken herhangi bir ücret ödemezsiniz. Sadece evraklar arasındaki çeviri veya vekaletname gibi işlemler maliyet doğurabilir.

İtalya’ya gitmeden kodumu kullanabilir miyim?

Kısmen. İstanbul’daki konsolosluktan aldığınız kod geçerlidir ve İtalya’da size sunulduğunda kabul edilir. Ama bazı işlemler için fiilen orada bulunmanız gerekir. Örneğin banka hesabı açmak için bizzat gitmeniz istenir.

Kodumu kaybedersem ne yaparım?

Kodu kaybetseniz bile kodunuz değişmez. Yeni bir kart çıkarmak için en yakın Agenzia delle Entrate ofisine gidip dilekçe verirsiniz. Pasaportunuzu götürmeniz yeterli. Aynı gün içinde yeni kartı alabilirsiniz.

Çocuğum için ayrı kod almalı mıyım?

Evet. Her bireyin kendi codice fiscale’i olmalıdır. Çocuklar için doğum belgesiyle başvuru yapılır. Baba veya anne adına çocuk için işlem yapılabilir. Çocuklarının kodu okul kaydı, sağlık hizmetleri ve pasaport işlemleri için gerekir.